Finisaż i oprowadzanie po wystawie doktorskiej | XI 2025

11 listopada odbył się finisaż wystawy doktorskiej „Narodziny Kolorów” w Oranżerii Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie. Podczas finisażu miało miejsce oprowadzanie po wystawie.

Pierwsza część wystawy w swojej intencji była ingerencją site specifc, zanurzeniem się w pełnej eksponatów przestrzeni PAN Muzeum Ziemi w Warszawie (14 IX – 28 XII 2023).

Eksponaty muzealne były w tym przypadku naturalnym dopełnieniem wystawy. Energia zawarta w kamieniach, skałach i minerałach oraz ich kolorystyka bezpośrednio wiązały się z moją pracą. To właśnie z minerałów pozyskiwane były pierwsze kolory — echa najstarszych naskalnych śladów człowieka pozostawionych w prehistorycznych grotach. We współpracy z Muzeum stworzyłam środowisko wystawy tak dobierając eksponaty, aby całość wzajemnie się przenikała.

Struktura muzeum, jego historia oraz zbiory naturalnie przywołały archetyp groty. W mitach i rytuałach grota jest przestrzenią ciszy i skupienia, ale też konfrontacji z tym, co niejednoznaczne i ukryte. W grocie dokonuje się przemiana. Dla mnie był to czas zejścia „do wnętrza ziemi” – wejścia w głąb siebie.

W ten sposób grota stała się punktem odniesienia. Zarówno jako archiwum pamięci początku – pierwotna forma architektoniczna dająca schronienie, przestrzeń symboliczna i archetyp kulturowy – ale zarazem miejsce, gdzie od zarania dziejów rodziła się sztuka, kolor i kosmologia.

Wyjście z Muzeum Ziemi do Oranżerii Pałacu w Wilanowie, gdzie miała miejsce druga część wystawy Narodziny Kolorów (27 X–11 XI 2025), traktuję jako kontynuację procesu transformacji. Od wnętrza ku zewnętrzu, od ciężaru kamiennej materii ku lekkości światła, powietrza i otwartej przestrzeni.

W Oranżerii codziennie odbywa się misterium światła słonecznego. Każdego dnia inne. To miejsce uhonorowało malarstwo. Każdy obraz indywidualnie i całość jako cykl mogły zaistnieć w pełni barw w tej świetlnej symfonii. 

Kolory łączyły się w polifonię brzmień z muzyką – integralną częścią wystawy – autorstwa Joanny Halszki Sokołowskiej. Obrazy, ustawione w linii prostej frontem do światła, były od świtu do zmierzchu poddane pełnej ekspozycji słonecznej. Tym samym proces kosmologiczny – ruch słońca, cykliczność dnia i nocy – wpisywał się w strukturę wystawy.

Biały Pałacyk Branickich i Pałac w Wilanowie nie pojawiły się przypadkowo. Odbieram je jako ważne ogniwa na mojej drodze, dając mi przestrzeń do przemiany poprzez konfrontację z historią miejsc i ich materialnym dziedzictwem. 

Grota i wzgórze – jako byty fizyczne i symboliczne – stały się medium tej relacji, miejscem narodzin, śmierci oraz ponownych narodzin – cyklu, który nieprzerwanie trwa w skali komórki i w wymiarze kosmicznym, którego jestem częścią każdego dnia, na styku przeszłości, teraźniejszości i przyszłości, materii, energii, pamięci i odczuwania.

Zarówno Muzeum Ziemi, jak i Oranżeria tworzą kontinuum doświadczenia. To symboliczne wyjście z groty na wzgórze, w którym oba miejsca stają się współczesnymi ekwiwalentami starożytnego musaeum – „miejsca muz”, gdzie człowiek doświadczał związku z Naturą i Wszechświatem.

Według danych Muzeum Pałacu w Wilanowie wystawę w Oranżerii zobaczyło ponad 5 200 osób.